Merinowol, alpaca, mohair en andere vezels: welke wol kiest u?

Merinowol, alpaca, mohair, zijde, katoen en linnen: op het etiket van een bol breiwol staan vaak verschillende vezels vermeld. Elke vezel heeft haar eigen eigenschappen. De ene geeft warmte en veerkracht, de andere zorgt voor zachtheid, glans, stevigheid of een luchtig effect.

De samenstelling van een garen bepaalt voor een groot deel hoe het breit, hoe het afgewerkte kledingstuk aanvoelt en hoe goed het zijn vorm behoudt. Toch zegt alleen de naam van de vezel niet alles. Er bestaan grote kwaliteitsverschillen binnen merinowol, alpaca, mohair en andere materialen.

Bij Verelana kiezen wij bewust voor hoogwaardige breiwol van Lana Grossa en zorgvuldig samengestelde kwaliteitsgarens. In dit overzicht leggen we uit waar de verschillende vezels vandaan komen, wat hun eigenschappen zijn en waaraan u goede kwaliteit kunt herkennen.

Wat bepaalt de kwaliteit van breiwol?

Een hoog percentage natuurlijke vezels betekent niet automatisch dat een garen van hoge kwaliteit is. De kwaliteit wordt bepaald door een combinatie van verschillende eigenschappen.

Bij dierlijke vezels speelt de fijnheid een belangrijke rol. Die fijnheid wordt uitgedrukt in micron: één micron is een duizendste millimeter. Hoe fijner de vezel, hoe zachter deze doorgaans op de huid aanvoelt. Een lage micronwaarde is echter niet het enige kwaliteitskenmerk. Ook de lengte, gelijkmatigheid, elasticiteit en sterkte van de vezels zijn belangrijk.

Langere vezels kunnen doorgaans gladder en steviger worden gesponnen. Ze steken minder snel uit het garen, waardoor een kwaliteitsgaren vaak minder snel pluist of pilt. Korte of sterk uiteenlopende vezels kunnen sneller loskomen en bolletjes op het oppervlak vormen.

Ook het spinnen en twijnen bepalen de kwaliteit. Een goed opgebouwd garen heeft een regelmatige dikte en voldoende samenhang. De twist moet passen bij het gebruik: een zacht, luchtig garen vraagt een andere constructie dan sterke sokkenwol.

Kwaliteit betekent daarom een goede balans tussen:

• fijnheid en zachtheid van de vezels;
• lengte en gelijkmatigheid van de vezels;
• sterkte en elasticiteit;
• zorgvuldige reiniging, kleuring en verwerking;
• een doordachte garenconstructie;
• een samenstelling die geschikt is voor het beoogde project;
• mooie, gelijkmatige en kleurvaste tinten.

Een kwaliteitsgaren hoeft bovendien niet uitsluitend uit één vezel te bestaan. Een zorgvuldig samengestelde menging kan juist betere eigenschappen bieden dan een garen uit één materiaal. De vezels vullen elkaar dan aan op het vlak van zachtheid, vormvastheid, sterkte, warmte of draagcomfort.

Merinowol: zacht, elastisch en veelzijdig

Merinowol is afkomstig van merinoschapen. De vezels zijn fijner dan die van veel andere schapenrassen. Daardoor voelt goede merinowol zachter aan en kan ze vaak rechtstreeks op de huid worden gedragen.

Merinowol is van nature veerkrachtig. Een trui of vest uit merinowol beweegt goed met het lichaam mee en neemt na het dragen gemakkelijker opnieuw zijn vorm aan. De fijne kroezing in de vezel houdt lucht vast, waardoor merinowol goed isoleert zonder noodzakelijk zwaar te worden.

Daarnaast kan wol waterdamp opnemen en weer afgeven. Dat helpt bij het regelen van warmte en vocht. Merinowol is daarom niet alleen geschikt voor dikke wintertruien, maar ook voor fijnere kledingstukken die tijdens verschillende seizoenen worden gedragen.

Merinowol is een goede keuze voor:

• truien en vesten;
• baby- en kinderkleding;
• sjaals, mutsen en handschoenen;
• sokken en sportieve kleding;
• kleding die rechtstreeks op de huid wordt gedragen.

Benamingen zoals fine, extra fine en superfine merino verwijzen naar fijnere kwaliteitsklassen. Hoe fijner en gelijkmatiger de gebruikte vezels, hoe zachter en verfijnder het uiteindelijke garen doorgaans aanvoelt.

Wie een veelzijdige merinowol zoekt, vindt binnen Lana Grossa onder andere de bekende Cool Wool-familie. Deze garens combineren zachtheid, elasticiteit en een regelmatig stekenbeeld.

Alpaca: licht, warm en zacht

Alpacavezels zijn afkomstig van de alpaca, een kameelachtige die oorspronkelijk uit het Andesgebied in Zuid-Amerika komt. Alpaca staat bekend om haar hoge warmte-isolatie en relatief lage gewicht.

De vezels voelen glad en zacht aan en geven een breiwerk vaak een elegante, licht pluizige uitstraling. Alpaca heeft doorgaans minder natuurlijke veerkracht dan merinowol. Daarom wordt alpaca regelmatig gecombineerd met merino, katoen, polyamide of een andere vezel die extra structuur en vormvastheid toevoegt.

De benaming baby alpaca verwijst vooral naar een fijne kwaliteitsklasse. Het betekent niet noodzakelijk dat de vezel uitsluitend van jonge dieren afkomstig is. Het garen moet aan bepaalde eisen inzake fijnheid en zachtheid voldoen.

Alpaca is bijzonder geschikt voor:

• lichte maar warme truien en vesten;
• sjaals, omslagdoeken en cols;
• luchtige winteraccessoires;
• garens met een zachte, luxueuze uitstraling.

Een mooi voorbeeld is Lana Grossa Alpaca Air II. Dit luchtige garen combineert babyalpaca met merinowol en een functionele steunvezel. Daardoor ontstaat een volumineus breiwerk dat warm aanvoelt zonder onnodig zwaar te worden.

Mohair: luchtig, glanzend en sterk

Mohair is afkomstig van de angorageit. Dat is niet hetzelfde dier als het angorakonijn, waarvan angoravezels afkomstig zijn. Mohair heeft een kenmerkende glans en combineert een luchtige uitstraling met een verrassend sterke vezel.

De fijne haartjes vormen rond het breiwerk een zachte halo. Daardoor krijgt zelfs een eenvoudig patroon een elegante en verfijnde uitstraling. Mohair wordt vaak losser gebreid, zodat een zeer licht kledingstuk ontstaat dat toch aangenaam warm is.

Kid mohair en superkid mohair zijn fijnere kwaliteitsklassen. Superkid mohair wordt geselecteerd op uitzonderlijke fijnheid en zachtheid en wordt veel gebruikt in hoogwaardige modegarens.

Mohair is geschikt voor:

• luchtige truien en cardigans;
• sjaals en omslagdoeken;
• ajour- en kantpatronen;
• meebreien met een ander garen voor extra zachtheid;
• projecten met een lichte glans en een pluizig oppervlak.

Een mohairgaren hoeft niet dik te zijn om warmte te bieden. De lucht tussen de fijne haartjes werkt isolerend. Lana Grossa gebruikt hoogwaardige mohairkwaliteiten onder andere in garens zoals Setasuri en Mohair Di Gio.

Zijde: glans, sterkte en een mooie valling

Zijde is een natuurlijke eiwitvezel die wordt gewonnen uit de cocon van de zijderups. De lange, gladde vezel geeft een kenmerkende glans en voelt koel en soepel aan.

Zijde is bijzonder sterk in verhouding tot haar fijnheid. In een breigaren zorgt zijde voor een mooie valling, extra glans en een verfijnde uitstraling. Ze wordt vaak gecombineerd met merino, mohair of alpaca.

Bij een mohair-zijdemix ondersteunt de zijde de fijne mohairvezels en geeft ze het garen meer samenhang. Bij een merino-zijdemix voegt zijde glans en soepelheid toe, terwijl merinowol voor elasticiteit en warmte zorgt.

Zijde is geschikt voor:

• elegante truien en tops;
• sjaals en omslagdoeken;
• ajour- en kantpatronen;
• feestelijke of verfijnde kleding;
• hoogwaardige menggarens.

Katoen: fris, ademend en sterk

Katoen is een plantaardige vezel die groeit rond de zaden van de katoenplant. Katoengaren voelt doorgaans koeler aan dan wol en is daarom zeer populair voor lente- en zomerprojecten.

Katoen neemt vocht goed op, is sterk en geeft duidelijke steken. Kabels, reliëfpatronen en haakwerk komen daardoor vaak mooi uit. Katoen heeft echter minder natuurlijke elasticiteit dan wol. Een kledingstuk uit zuiver katoen kan daardoor zwaarder worden en na verloop van tijd iets uitzakken.

De kwaliteit van katoen wordt onder meer bepaald door de lengte en fijnheid van de vezels. Langvezelige katoen kan gladder en sterker worden gesponnen. Ook kammen, merceriseren en de manier van twijnen beïnvloeden de uitstraling en duurzaamheid.

Gemerceriseerde katoen heeft een gladdere, glanzendere afwerking en neemt kleur vaak bijzonder helder op. Niet-gemerceriseerde katoen heeft meestal een mattere en natuurlijkere uitstraling.

Katoen is geschikt voor:

• zomertops en lichte vesten;
• baby- en kinderkleding;
• haakprojecten;
• dekens en woonaccessoires;
• kleding voor wie liever geen dierlijke vezels draagt.

Linnen: koel, sterk en karaktervol

Linnen wordt gemaakt van de stengels van de vlasplant. Het is een sterke plantaardige vezel die fris aanvoelt en vocht snel kan opnemen en afgeven.

Nieuw linnen kan aanvankelijk wat steviger aanvoelen, maar wordt door dragen en wassen steeds soepeler. De natuurlijke, licht onregelmatige structuur geeft linnen breiwerk een karaktervolle uitstraling.

Linnen heeft weinig elasticiteit. Daarom wordt het vaak gemengd met katoen, viscose, wol of zijde. Zo blijft het koele en droge gevoel behouden, terwijl het garen makkelijker verwerkt en comfortabeler gedragen kan worden.

Linnen is vooral geschikt voor:

• luchtige zomertruien en tops;
• vesten met een soepele valling;
• tijdloze kleding met een natuurlijke uitstraling;
• woonaccessoires en tassen.

Viscose, modal en lyocell: vezels uit cellulose

Viscose, modal en lyocell worden gemaakt uit natuurlijke cellulose, meestal afkomstig uit houtpulp. Omdat de cellulose via een technisch proces opnieuw tot vezels wordt gevormd, worden ze kunstmatige cellulosevezels of geregenereerde vezels genoemd.

Deze vezels voelen vaak glad en soepel aan en geven een breiwerk een mooie valling. Ze worden veel gecombineerd met katoen, wol of andere natuurlijke vezels.

Viscose zorgt doorgaans voor zachtheid, glans en vloeiendheid. Modal is eveneens zacht en vormstabiel. Lyocell staat bekend om zijn gladde gevoel, goede vochtopname en sterkte.

In een kwaliteitsgaren worden deze vezels doelgericht gebruikt om:

• een soepelere valling te creëren;
• een zomergaren zachter te maken;
• glans toe te voegen;
• het vochtcomfort te verbeteren;
• een plantaardige vezelmix technisch te versterken.

Waarom bevatten hoogwaardige garens soms polyamide?

Een synthetische vezel in de samenstelling betekent niet automatisch dat een garen minderwaardig is. Bij hoogwaardige garens wordt polyamide vaak functioneel en in een weloverwogen verhouding gebruikt.

Polyamide kan extra slijtvastheid geven, de vorm ondersteunen of als zeer fijne draagstructuur dienen waarrond zachte vezels worden geblazen. Daardoor kan een garen dik en volumineus lijken, terwijl het toch verrassend licht blijft.

Bij sokkenwol beschermt polyamide de wol tegen snelle slijtage aan hiel en tenen. Bij luchtige alpaca- en merinogarens kan een fijne polyamidekern helpen om de zachte vezels bijeen te houden en het kledingstuk vormvaster te maken.

De kwaliteit zit dus niet alleen in het percentage natuurlijke vezels, maar vooral in de vraag of iedere vezel een duidelijke functie heeft en of de samenstelling technisch in balans is.

Wat betekenen virgin wool, superwash en recycled?

Virgin wool of scheerwol betekent dat de wol voor het eerst tot textiel wordt verwerkt en niet afkomstig is uit eerder gebruikte of gerecycleerde wolproducten.

Superwash verwijst naar een behandeling waardoor wol minder gemakkelijk vervilt en meestal in de wasmachine kan worden gewassen. Controleer altijd het wasetiket, want temperatuur, programma en droogmethode blijven belangrijk.

Recycled betekent dat vezelmateriaal opnieuw is verwerkt. Dat kan ecologisch interessant zijn, maar gerecycleerde vezels zijn doorgaans korter. Daarom worden ze soms met nieuwe vezels gecombineerd om voldoende sterkte en regelmaat te behouden.

Welke vezel past bij uw project?

De beste vezel bestaat niet voor ieder project. De juiste keuze hangt af van wat u wilt maken en hoe het eindresultaat moet aanvoelen.

• Voor een zachte trui: merino, alpaca of een combinatie van beide.
• Voor een lichte, pluizige cardigan: mohair met zijde of merino.
• Voor een verfijnde sjaal: zijde, superfijne merino, mohair of babyalpaca.
• Voor sokken: merinowol of scheerwol met een verstevigende vezel.
• Voor zomerkleding: katoen, linnen, zijde of cellulosevezels.
• Voor babykleding: zachte, gelijkmatige garens die passen bij het voorziene onderhoud.
• Voor duidelijke kabels en structuren: veerkrachtige merino of stevig getwijnde katoen.
• Voor een luchtig effect: mohair, alpaca of een geblazen garenconstructie.

Kijk naast de vezelsamenstelling altijd naar de aanbevolen naalddikte, stekenverhouding, looplengte en wasvoorschriften. Een proeflapje blijft de beste manier om te beoordelen hoe een garen zich in uw patroon gedraagt.

Hoogwaardige breiwol kopen bij Verelana

Bij Verelana vindt u een ruime collectie hoogwaardige Lana Grossa breiwol met merino, alpaca, mohair, katoen, zijde en zorgvuldig samengestelde vezelmengingen.

Wij selecteren garens niet alleen op zachtheid. Ook de kwaliteit van de vezels, de regelmaat van het garen, het draagcomfort, de kleur, de duurzaamheid en de geschiktheid voor het uiteindelijke project zijn belangrijk.

Twijfelt u tussen merino, alpaca, mohair of katoen? In onze wolwinkel in Sint-Truiden kunt u de garens voelen, kleuren vergelijken en advies vragen. Zo kiest u niet alleen een mooie bol wol, maar een kwaliteitsgaren dat werkelijk bij uw patroon en verwachtingen past.